Düzeltici ve önleyici faaliyetler (CAPA – Corrective and Preventive Actions), bir kurumun kalite yönetim sistemi kapsamında yaşanan ya da yaşanabilecek problemleri sistematik bir şekilde ortadan kaldırmak için uyguladığı en önemli süreçlerden biridir. Düzeltici faaliyetler; oluşmuş olan uygunsuzlukların, hataların ya da sistemsel sorunların kök nedenine inerek tekrarlamasını önlemeyi hedeflerken, önleyici faaliyetler ise daha sorun ortaya çıkmadan riskleri analiz ederek önlem almayı amaçlar. Bu yönüyle CAPA, yalnızca kalite yönetiminin değil, tüm sürdürülebilir yönetim sistemlerinin kalbinde yer alır.
Key Kalite olarak biz, CAPA süreçlerini yalnızca bir zorunluluk ya da belgelendirme kriteri olarak değil, şirketlerin stratejik gelişim ve marka itibarlarını doğrudan etkileyen hayati birer araç olarak görüyoruz. Düzeltici ve önleyici faaliyetleri sisteminize entegre ederken sadece prosedürleri değil, süreçlerinizi de dijitalleştiriyor ve personelinizi bu kültüre adapte ederek gerçek anlamda kurumsallaşmış bir iyileştirme döngüsü oluşturuyoruz.
Düzeltici Faaliyet Ne Zaman Başlar?
Düzeltici faaliyetler, bir ürün ya da hizmetin müşteri şikâyetiyle karşılaşması, iç denetimde tespit edilen uygunsuzluklar, performans düşüklüğü veya bir prosesin hedef dışına çıkması gibi durumlarda başlatılır. Bu faaliyetler, kurumun mevcut kalite yönetim sisteminde yaşanan bir aksaklığın yalnızca etkilerini değil, kök nedenini ortadan kaldırmayı hedefler. Kalıcı başarı için kök nedenin detaylı analiz edilmesi şarttır.
Key Kalite’nin belgelendirme yaklaşımında, düzeltici faaliyet süreçleri yalnızca problem çözmek değil, aynı zamanda kurumsal hafızayı beslemek ve ileride benzer problemlerin yaşanmasını engelleyecek bir sistem kurulmasını da kapsar. Bu sürecin planlanması, uygulanması ve takibi için 8D, 5 Why, Fishbone Analizi gibi uluslararası geçerliliği olan metodolojilerle destek sağlıyoruz. Böylece organizasyon yalnızca bir hatayı düzeltmekle kalmaz, o hatayı doğuran sistem boşluğunu da ortadan kaldırır.
Önleyici Faaliyetin Rolü Nedir?
Önleyici faaliyet, daha ortada bir sorun yokken, potansiyel risklerin tespiti ve bu risklere karşı sistematik önlem alınmasını ifade eder. Proaktif kalite yönetiminin temel taşı olan bu süreçte amaç, gelecekte oluşabilecek problemleri öngörerek onların oluşumunu engellemektir.
Key Kalite, önleyici faaliyetleri yalnızca bir gereklilik değil, aynı zamanda kurumların rekabet avantajı yakalayabileceği stratejik bir araç olarak görür. Süreç analizleri, potansiyel hata modları (FMEA) ve risk matrisleriyle geliştirdiğimiz sistemler sayesinde şirketlerin yalnızca bugünü değil, yarını da güvence altına alınır.
CAPA Süreci Nasıl İşler?
CAPA süreci altı temel adımdan oluşur:
- Sorunun veya potansiyel riskin tespiti
- Kök neden analizi
- Düzeltici/önleyici faaliyet planının oluşturulması
- Planın uygulanması
- Uygulama sonuçlarının değerlendirilmesi
- Sürecin yönetim gözden geçirmesiyle kapatılması
Key Kalite olarak, bu adımları sadece teorik değil, operasyonel kolaylık sağlayacak dijital sistemlerle destekliyoruz. Kullanıcı dostu formlar, yetkilendirilmiş süreç sahipleri ve etkili eğitimlerle tüm personelin süreci sahiplenmesini sağlıyoruz.
Kök Neden Analizinin Önemi
Düzeltici faaliyetlerin başarıya ulaşması için kök nedenin doğru tespit edilmesi gerekir. Yüzeysel çözümler kısa vadede işe yarasa da, kalıcı iyileşme için derinlemesine analiz şarttır.
Key Kalite, kök neden analizini organizasyonun öğrenme süreci olarak ele alır. “5 Why”, Ishikawa, pareto analizi ve FMEA gibi araçların etkin şekilde kullanılmasını sağlar ve bu kültürü eğitimlerle kalıcı hale getirir.
Neden Düzeltici ve Önleyici Faaliyetlere Önem Vermelisiniz?
Düzeltici ve önleyici faaliyetler sadece problem çözmekle kalmaz, kurumsal hafızayı güçlendirir, kalite maliyetlerini azaltır, müşteri memnuniyetini artırır. Ayrıca veri bazlı karar alma mekanizmalarının gelişmesine katkı sunar.
Key Kalite, CAPA sistemini tüm kuruma yayarak performans takip sistemleri kurar. Böylece yalnızca mevcut hatalar çözülmez; gelecekte oluşabilecek riskler de daha oluşmadan bertaraf edilir.
Uygulamada Yaygın Hatalar ve Çözüm Önerileri
Yaygın hatalar arasında semptomlara odaklanmak, kök neden analizi yapmamak ve önleyici faaliyetlerin sadece denetime özel bırakılması sayılabilir. Bu durumlar CAPA sisteminin işlevselliğini zayıflatır.
Key Kalite, kurum içi farkındalığı artırarak süreci canlı tutar. Eğitimlerle tüm çalışanları sürece dahil eder, güçlü iç denetim sistemiyle faaliyetleri izler, dijital platformlarla izlenebilirliği artırır.
CAPA ile Kaliteyi Kalıcı Hale Getirin
Düzeltici ve önleyici faaliyetler, müşteri memnuniyetinden marka değerine kadar çok sayıda avantajı beraberinde getirir. Kurum içinde sürekli gelişim kültürünün yerleşmesini sağlar. Uzun vadeli başarı için bu süreçler ihmal edilmemelidir.
Key Kalite olarak, firmanızın CAPA süreçlerini en güncel tekniklerle, dijital sistemlerle ve eğitimlerle destekliyoruz. Süreci sadeleştiriyor, performansı ölçülebilir hale getiriyor ve kaliteyi davranış biçimi haline dönüştürüyoruz.
Unutmayın, en güçlü sistemler hatalardan öğrenen sistemlerdir. Bizimle çalışarak hata risklerini fırsata dönüştürün.


